Archiwum Statków Śródlądowych i Przybrzeżnych

POPRZEDNIE NAZWY: ex ?.

TYP STATKU: pasażersko-holowniczy motorowy.

ROK I MIEJSCE BUDOWY: 1920, według innych źródeł 1905, F. Kropp, Danzig [Gdańsk].

STOCZNIOWY NUMER BUDOWY: nieznany.

     WYMIARY:

długość całkowita 14,92 m, długość między pionami 13,90 m, szerokość całkowita 3,92 m, wysokość boczna 1,50 m, wysokość nierozbieralna 4,90 m, zanurzenie 0,80 m, nośność 12,92 t.

     SILNIK GŁÓWNY:

1 silnik wysokoprężny 2-suwowy, 2-cylindrowy, moc 60 KM, rok produkcji 1905, producent: A/S Vølund, København [Dania];

     ↓

1 silnik wysokoprężny nieznanego typu, 4-cylindrowy, moc 75 KM, producent: Humboldt-Deutz Motoren A.G., Köln [Niemcy].

     INNE DANE:

materiał: dno: stal, burty: stal, pokład: stal, kadłub nitowany o poprzecznym układzie wiązań, pędnik: 1 śruba, prędkość 15 km/h, załoga 2 osoby.

     ARMATOR:

P.P. Żegluga na Wiśle, Ekspozytura Rejonowa w Bydgoszczy.

     PORT MACIERZYSTY:

Bydgoszcz.

     NUMERY REJESTRACYJNE:

419 [Rż Bydgoszcz], 419 [BSR Bromberg], 6275 [PZW Bydgoszcz].

HISTORIA:

     Brak informacji o wcześniejszych losach statku. Zbudowany w 1920 r. w Gdańsku lub w 1905 r. w Gdańsku. Najprawdopodobniej rok 1905 wziął się od daty produkcji silnika i miejsca jego produkcji czyli Kopenhagii i nie ma nic wspólnego z datą i miejscem budowy. Zakupiony w Gdańsku przez Ludwika Fidosza z Gdyni z kredytów Banku Gospodarstwa Krajowego Oddział w Gdyni w 1927 r., nie wiadomo od kogo. Armatorem statku została firma Wody Morskie Orłowo Sp. z o.o. w Gdyni. Według Urzędu Morskiego zbudowany w gdańskiej stoczni F. Kroppa. Użytkowany jako statek pasażerski pod nazwą „ASTA” w relacji Orłowo – Zoppot [dz. Sopot]. W 1931 r. remont w Gdyni sposobem gospodarczym. Od 1933 roku w eksploatacji w porcie gdyńskim, a także w rejsach do Orłowa.

     W 1935 roku zajęta wyrokiem sądowym przez komornika na rzecz Banku Gospodarstwa Krajowego. Na początku 1936 roku statek nabył gdański armator Johann Saidowsky i przebudował na holownik. Statek otrzymał nowy silnik o mocy 75 KM. W 1937 roku zakupiony przez Bernarda Lengowskiego wspólnie z żoną Weroniką z domu Żurek. „ASTA” oprócz holowania używana była również jako statek pasażerski na Brdzie i Wiśle. We wrześniu 1939 roku holownik był w użytkowaniu saperów Wojska Polskiego do holowania pontonów mostowych w okolicach Chełmna. W latach okupacji jednostka używana była przez Lengowskich bez zmiany nazwy.

     W marcu 1945 roku holownik zajęty został na krótko przez Okręgowy Urząd Likwidacyjny w Bydgoszczy, ale po udowodnieniu praw własności został im zwrócony. W 1949 roku „ASTĘ” upaństwowiono i przekazano Państwowej Żegludze Śródlądowej we Wrocławiu, Ekspozytura w Bydgoszczy. Od 1951 roku statek użytkowała Żegluga na Wiśle Przedsiębiorstwo Państwowe, Ekspozytura Rejonowa w Bydgoszczy. Rok później holownik trafił do Bazy Remontowej w Chełmnie. Tam stwierdzono, że stan techniczny jest zły i statek nadaje się do kasacji.

     Wymontowano silnik i wstawiono go do przebudowywanego statku „CZERWIŃSK”. Jednak, z niewyjaśnionej do tej pory przyczyny kierownictwo stoczni podało dyrekcji, że to właśnie holownik „CZERWIŃSK” złomowano, a nie „ASTĘ”, jednocześnie informując, że zgodnie z wytycznymi zmienia się nazwę „ASTA” na „CERTA”, co pokutowało w wielu rejestrach przez wiele lat, gdy po „AŚCIE” nie było śladu. Sytuację wyjaśniono wprawdzie w 1954 r. w rejestrze R.D.W. Bydgoszcz, gdzie urzędnik czerwonym atramentem dokonał wyjaśnienia sprawy, jednak w dokumentach PRS-u przy nazwie „CERTA” podawano błędnie nadal ex „ASTA”, co zapewne było wynikiem tego, że armator nie sprostował tego faktu w PRS.

© Opracował Waldemar Danielewicz – 25.11.2025/16.06.2026