Archiwum Statków Śródlądowych i Przybrzeżnych

POPRZEDNIE NAZWY: ex SAWA.

TYP STATKU: holownik motorowy typu HR-150.

ROK I MIEJSCE BUDOWY: 1962, Krakowska Stocznia Rzeczna w Krakowie.

STOCZNIOWY NUMER BUDOWY: 108.

     WYMIARY:

długość całkowita 18,79 m, długość kadłuba 18,50 m, szerokość całkowita 3,70 m, wysokość boczna 1,30 m, wysokość nierozbieralna 3,00 m, zanurzenie 0,65 m, nośność 7 t.

     SILNIK GŁÓWNY:

1 silnik wysokoprężny typu Wola DM-150, 6-cylindrowy, moc 150 KM/110 kW, średnica cylindra 150 mm, skok tłoka 180 mm, liczba obrotów silnika/pędnika 1500/750 na minutę, rok produkcji 1962, numer fabryczny 3336, producent: Zakłady Mechaniczne im. M. Nowotki w Warszawie.

     INNE DANE:

kadłub stalowy spawany o poprzecznym układzie wiązań, pokład stalowy, pędniki: 2 śruby w dyszach Korta, prędkość 16 km/h, załoga 3-4 osoby.

     ARMATOR:

Aleksander Kubik, Mielec.

     PORT MACIERZYSTY:

Szczucin.

     NUMERY REJESTRACYJNE:

Kr-I-24 [IŻŚr Kraków], Kr-I-102 [IŻŚr Kraków].

     NUMER PRS:

20037 → 200037.

HISTORIA:

     Holownik rzeczny zaprojektowany przez Przedsiębiorstwo Projektowo-Technologiczne Techniki Morskiej „Prorem” w Gdańsku. Główny projektant mgr inż. Tadeusz Buczkowski. Ze względu na ograniczone zanurzenie [0,60 m] zastosowano dwie śruby napędowe pracujące w dyszy Korta i półtunelu przy zastosowaniu jednego silnika. Holowniki te były przez załogi nazywane „Krakowiakami” lub „żelazkami”.

     Zbudowany w 1962 r. holownik nazwany został „SAWA” i przydzielony Rejonowi Dróg Wodnych w Sandomierzu. Od 1964 r. w Okręgowym Zarządzie Wodnym, Sandomierz. W 1973 r. przejęty przez Przedsiębiorstwo Budownictwa Wodnego w Sandomierzu. Wycofany w 1987 r. Rok później holownik zakupił Aleksander Kubik z Mielca, przemianowany na „OLEK”. Nadal w eksploatacji w Połańcu przy elektrowni w wydobyciu kruszywa oraz przy pogłębianiu koryta Wisły.

© Opracował Waldemar Danielewicz – 10.05.2025/20.08.2026