Archiwum Statków Śródlądowych i Przybrzeżnych

Autor: Waldemar Danielewicz




559. GWIAZDA/ЗВЕЪЗДА

TYP STATKU: pasażerski bocznokołowy parowy.

ROK I MIEJSCE BUDOWY: 1892, Maschinenfabrik, Stahl, Eisen u. Broncegiesserei u. Schiffswerft F. Schichau, Elbing [Niemcy].

STOCZNIOWY NUMER BUDOWY: 484.

     WYMIARY:

1906:
długość całkowita 37,80 m, szer0kość kadłuba 4,07 m, szerokość z tamborami 5,79 m, zanurzenie 0,70 m;

1908:
długość całkowita 42,50 m, szerokość kadłuba 4,07 m, szerokość z tamborami 8,30 m, zanurzenie 0,64 m.

     SILNIK GŁÓWNY:

1 maszyna parowa podwójnego rozprężania, 2-cylindrowa, moc 120 KM przy 40 obr/min., rok produkcji 1890, producent: Maschinenfabrik, Stahl, Eisen u. Broncegiesserei u. Schiffswerft F. Schichau, Elbing.

     KOCIOŁ PAROWY:

1 kocioł, ciśnienie robocze 9 at, powierzchnia ogrzewalna 39 m2, producent: nieznany.

     INNE DANE:

kadłub stalowy nitowany o poprzecznym układzie wiązań, pędniki: dwa boczne koła łopatkowe, załoga 7 osób, 172 pasażerów.

     ARMATOR:

Tabacznik i Sztern, Włocławek.

     PORT MACIERZYSTY:

Włocławek.

     NUMERY REJESTRACYJNE:

56 [MPS], 27/109 [MPS].


HISTORIA:

     Zbudowany na zamówienie spółki Lewtow, Tabacznik i Sztern z Włocławka. Nazwany „GWIAZDA”/„ЗВЕЪЗДА”. Pływał jako statek pasażerski z Płocka do Thorn [Toruń]. Od 1902 r. w Towarzystwie Żeglugowo-Handlowym – Tabacznik, Sztern i Lewtow z Włocławka. W 1908 roku najprawdopodobniej podłużony. Od 1912 r. jako właściciele są wymieniani tylko Tabacznik i Sztern. Zmobilizowany w sierpniu 1914 r. przez MPS dla potrzeb frontu, zatopiony pod Jaroszynem 22 października (9 października rachuby prawosławnej) 1914 roku przez artylerię austriacką. Wraz z 6 innymi parowcami został skierowany rozkazem gen. Kriwoszeina z Dęblina do Puław w celu pomocy przy przeprawie przez Wisłę. Trochę później w okolicy zatonęły prom „RADOM” i statek szpitalny „PAN TADEUSZ”. W tym czasie pod Puławami były jednostki V Korpusu I Armii gen. Dankla. Ponieważ dziury w kadłubach pochodziły od pocisków kalibru 10 cm, statki zniszczono ogniem austriackich haubic M.99 lub M.14. Najbliżej brzegu była 37. Dywizja Piechoty Honvedów, więc pewnie strzelały haubice jej 4. Pułku Haubic Polowych (HFHR 4, Honved Feld Haubitze Regiment). Nie podniesiony.

© Opracował Jan Bartelski i Waldemar Danielewicz – 16.10.2023



GWIAZDA; foto: archiwum Waldemara Danielewicza